Czym są adaptogeny i jak działają w sporcie?

Biegasz, dźwigasz ciężary, w pracy walczysz z terminami... Twoje ciało nie odróżnia stresu fizycznego od psychicznego. Wszystkie te bodźce trafiają do jednego worka. Czy wiesz, że jest sposób na uspokojenie tej burzy? Odkryj moc adaptogenów!

Adaptogeny jako biologiczne wsparcie organizmu

Pojęcie adaptogenu narodziło się w połowie ubiegłego wieku. Opisuje ono specyficzne substancje roślinne, które pomagają ciału przystosować się do trudnych warunków środowiskowych.

Takie substancje działają niespecyficznie i przywracają wewnętrzną równowagę, czyli homeostazę. Można określić je mianem biologicznych stabilizatorów. Nie działają tak gwałtownie jak kofeina czy inne stymulanty. Wręcz przeciwnie, pracują w tle, gdzie wspierają Twój układ nerwowy oraz odpornościowy. Najpopularniejsze przykłady adaptogenów to ashwagandha, różeniec górski oraz żeń-szeń.

Mechanizm działania adaptogenów

Najważniejszy mechanizm tych roślin polega na wpływie na oś HPA. To skomplikowany system regulujący Twoją odpowiedź na trudne sytuacje oraz produkcję kortyzolu. Adaptogeny działają niczym amortyzatory w samochodzie.

Kiedy ciężki trening i brak snu zbytnio obciążają Twoje nadnercza, łagodzą uderzenie. Dzięki temu szybciej wracasz do punktu wyjścia i odzyskujesz spokój. Poprawiają zarządzanie energią w komórkach, co odczuwasz jako lepsze samopoczucie oraz mniejszą drażliwość.

Poprawa wydolności i siły w ujęciu naukowym

Wydolność tlenowa decyduje o wynikach w bieganiu czy kolarstwie. Ashwagandha w dawce od 300 do 600 mg znacznie ją poprawia. Takie wnioski płyną z analiz naukowych prowadzonych na grupach aktywnych sportowców.

Mięśnie wolniej ulegają zmęczeniu, a czas do całkowitego wyczerpania wyraźnie się wydłuża. Różeniec górski z kolei podnosi tolerancję na stres fizyczny. Skraca czas reakcji i pomaga zachować moc w momentach kryzysowych. To rozwiązania polecane rozwiązania osobom, które szukają naturalnego wsparcia dla swojej kondycji bez użycia sztucznych pobudzaczy.

Rola ekstraktów roślinnych w procesie regeneracji

Prawdziwy postęp dokonuje się podczas odpoczynku, a nie w trakcie samych ćwiczeń. Adaptogeny wyciszają układ nerwowy i ułatwiają wejście w fazę głębokiego snu.

• Ashwagandha redukuje napięcie po dniu pełnym intensywnych bodźców. Stosując ją regularnie, możesz zauważyć lepszy nastrój oraz chęć do podejmowania kolejnych wyzwań.
• Różeniec górski chroni Twoje funkcje poznawcze przed skutkami wycieńczenia. Dzięki temu Twoja głowa pracuje sprawnie nawet po morderczym maratonie.

Pamiętaj jednak o podstawach. Suplementy wykazują największą skuteczność, gdy dbasz o dietę i higienę snu. Potraktuj je jako uzupełnienie Twojego codziennego dbania o siebie, a nie zamiennik.

Więcej informacji znajdziesz w artykule: Adaptogeny w sporcie: jak wspierają wydolność, regenerację i odporność organizmu?

Zasady bezpiecznego stosowania adaptogenów

Skuteczność adaptogenów zależy od trzymania się sprawdzonych dawek oraz wysokiej jakości ekstraktu. Poszukaj na opakowaniu informacji o standaryzacji na konkretne związki, na przykład witanolidy lub rozawiny.

Przetestuj przyjmowanie preparatów w cyklach trwających od 4 do 12 tygodni. Stałe stosowanie przez cały rok nie przyniesie Ci większych korzyści, wręcz przeciwnie. Organizm potrzebuje przerw, by zachować wrażliwość na składniki aktywne.

Zachowaj szczególną ostrożność, jeśli przyjmujesz leki uspokajające lub masz problemy z tarczycą. W takich sytuacjach najpierw zasięgnij porady lekarza.

Świadoma suplementacja przynosi efekty, gdy postępujesz zgodnie z planem i uważnie obserwujesz reakcje swojego ciała.